نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسنده
استادیار، موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی ، تهران، ایران.
چکیده
هدف: این پژوهش با هدف تدوین چارچوب حکمرانی شبکهای برای تنظیم بازار کالاهای اولویتدار انجام شد تا با ترکیب عوامل، بازیگران، استراتژیها و الزامات، رویکردی نوین و کارآمد ارائه شود.
روش: مطالعه با رویکرد تفسیری، جهتگیری اکتشافی–کاربردی و هدف توصیفی–اکتشافی انجام گرفت. دادهها از طریق مصاحبه نیمهساختاریافته با ۲۰ خبره مدیریتی و علمی، تحلیل ۲۵ منبع کیفی و بررسی اسناد و مقررات گردآوری شد. نمونهگیری به روش گلولهبرفی و تحلیل در نرمافزار NVivo با رویکرد تحلیل مضمون صورت پذیرفت.
یافتهها: تحلیل دادههای کیفی ۳۲۹ مضمون پایه و ۱۳ مضمون سازماندهنده را آشکار ساخت که شامل حوزههایی چون برنامهریزی و مدیریت، اطلاعات، نظارت، شاخصهای کلان اقتصادی، تنوع بازیگران، حوزههای کارکردی و سطوح خطمشیگذاری شبکه، استراتژیها، زیرساختهای قانونی و اطلاعاتی، منابع انسانی، تأمین مالی، مدیریت و پشتیبانی شبکه، کنترل چندسطحی، کارآمدی اقتصادی، قدرتآفرینی درونزا و تقویت اعتماد عمومی بود. این مضامین در پنج مولفه فراگیر «مسائل تنظیم بازار»، «شبکهسازی تنظیم بازار»، «الزامات»، «استقرار و فعالسازی شبکه» و «نتایج و پیامدها» سازمان یافتند.
نتیجهگیری: چارچوب پیشنهادی، حاصل تلفیق رویکرد تنظیمگری با حکمرانی شبکهای، میتواند نقشه راهی عملی برای نهادهای متولی باشد. این الگو بر توسعه فناوری اطلاعات و دولت دیجیتال، توانمندسازی مردم و تشکلهای صنفی، مشارکت فعال ذینفعان، حفظ امنیت و حریم خصوصی، ایجاد پیشخوانهای تحلیلی و ارتقای شفافیت و پاسخگویی تأکید دارد؛ اقداماتی که گذار پایدار از رویکرد سیاستمحور به حکمرانیمحور را تسهیل میکنند.
عنوان مقاله [English]
Priority Goods Market Regulation Framework Based on Network Governance Model
نویسنده [English]
- Sadegh Dadashi
Assistant Professor, Institute for Trade Studies and Research (ITSR), Tehran. Iran.
چکیده [English]
Purpose: This study aimed to develop a network governance framework for regulating priority goods markets, integrating factors, actors, strategies, and requirements into an innovative and effective approach.
Research method: Conducted with an interpretive stance, an exploratory–applied orientation, and a descriptive–exploratory purpose, the research employed semi structured interviews with 20 managerial and academic experts, content analysis of 25 qualitative sources, and a review of relevant documents and regulations. Snowball sampling was applied, and thematic analysis was performed in NVivo software.
The findings: The qualitative data analysis revealed 329 basic themes and 13 organizing themes, covering domains such as planning and management, information, oversight, macroeconomic indicators, diversity of actors, functional areas and network policy making levels, strategies, legal and informational infrastructures, human resources, financing, network management and support, multi-level control, economic efficiency, endogenous empowerment, and strengthening public trust. These themes were organized into five overarching components: “Market Regulation Issues,” “Market Regulation Networking,” “Requirements,” “Network Deployment and Activation,” and “Outcomes and Impacts.”
Conclusion: The proposed framework—achieved through integrating regulatory approaches with network governance—offers a practical roadmap for competent institutions. It emphasizes the development of information technology and digital government, empowerment of citizens and trade associations, active stakeholder participation, protection of security and privacy, creation of analytical dashboards, and enhancement of transparency and accountability. Together, these measures facilitate a sustainable transition from a policy driven to a governance driven approach.
)